Friday, 12 August 2022

Reflections for the Homily of 20th Sunday in Ordinary time 

(14-08-2022) By, Bro. Jeoff Patil 





सामान्य काळातील विसावा रविवार

दिनांक : /०८/२०२२

पहिले वाचन: यिर्मया ३८: ४-६,८-१०

दुसरे वाचन: हिब्री लोकांस पत्र : १२:१-४

शुभवर्तमान:  लुक १२:४९-५३






प्रस्तावना:                                              

        “जर तुम्हांला इतराच्या उपयोगी पडायचे असेल तर प्रथम  स्वतासाठी त्रास घेण्याची सवय लावा”. ख्रिस्ताठायी माझ्या प्रिय बंधू आणि भगिनीनो आजची उपासना आपल्याला ख्रिस्ताचे अनुयायी बनून त्याच्या प्रेमाग्नी इतरापर्यत पोहचविण्यास सांगत आहे. परमेश्वरचे राज्य हे प्रेमाचे आहे आणि ते जगाच्या कायद्यानुसार अवघड आहे. म्हणून  हे पसरवित असताना प्रत्येकाला त्रासाला सामोरे जावे लागते.

        पहिल्या वाचनात आपणास पाहण्यास मिळते की परमेश्वराचा शब्द प्रकट केल्यामुळे यिर्मयास  विहिरीत टाकण्यात आले. दुसऱ्या वाचनात लेखक आपल्याला ह्या जगातील त्रासासमोर ध्येर्याने उभे राहण्यास सांगत आहे. जेणेकरून आपणास स्वर्गीय मुकुट  प्राप्त होईल तसेच आजच्या शुभवर्तमानात येशू त्याच्या कार्याबदल उल्लेख करत आहे.आणि न्यायाचा दिवस कसा असणार ह्या विषयी भाकीत करीत आहे. ख्रिस्ताचे अनुयायी म्हणून जीवन जगत असताना आपण ख्रिस्ताच्या प्रेमात परिपूर्ण व्हावे व तेच प्रेम संपूर्ण जगाला देण्यास व येणाऱ्या संकटाना सामोरे जाण्यास आपणास कृपा मिळावी म्हणून ह्या पवित्र मिस्साबलिदानामध्ये आपण विशेष प्रार्थना करूया.

मनन चिंतन: काट्यावरून चालताना ते बोचतात, ह्याची जाणीवही ठेवू नका आणि देवाचे कार्य करण्यास त्रासाला  सामोरे जाण्यास विसरू नका. प्रिय भाविकानो आजची उपासना येशू ख्रिस्त परमेश्वराचे  राज्य पसरविण्यासाठी आला  ह्याबद्ल सांगत आहे. परमेश्वराचे राज्य हे प्रेमाचे आहे हे पसरवित असताना प्रत्येकाला त्रासाला सामोरे जावे लागते.

आजच्या पहिल्या वाचनात यिर्मया संदेष्टाला, सुबुधीने केलेल्या मार्गदर्शनाविषयी झालेल्या शिक्षेविषयी ऐकतो. कारण यिर्मया संदेष्टा आतापर्यत होवू गेलेल्या राज्यांनी कशा प्रकारे स्वखुशीसाठी व स्वार्थासाठी दुसऱ्या देशांबरोबर चुकीचे करार केले होते  व त्याचा परिणाम  म्हणजे यहुदी लोक परमेश्वरापासून  दूर गेले होते ह्याबद्ल राजाला व लोकांना संदेश देत होता. यिर्मयाच्या मार्गदर्शना प्रमाणे होवू नये म्हणून राजकुमारीने राज्याचे कान भरले व यिर्मयास शिक्षेस पात्र ठरवले. अशाप्रकारे यिर्मयाला कोरड्या विहिरीत टाकण्यात आले जेणेकरून उपासमारीने तो मरणास बळी पडेल. पण राजाचा सेवक अविदमेलेय ह्याने राजाची कान उघडणी केली व यिर्मयास विहिरीतून बाहेर काढले. आपल्याही  जीवनात असच होत असते जेव्हा आपण सत्याचा मार्ग निवडतो तेव्हा आपलिही टीका केली जाते.

        आजचे दुसरे वाचन आपल्याला ख्रिस्ती पाचारनाशी एकनिष्ठ राहण्यास आमंत्रण करत आहे. आबेलापासून ख्रिस्तापर्यंत जेवढे पवित्र लोक होवून गेले ते सर्व परमेश्वराची एकनिष्ठ राहिले. त्यांना झालेल्या त्रासाची व विरोधाची पर्वा त्यांनी केली नाही म्हणून आपण ख्रिस्ती ह्या नात्याने अधिक जोमाने देवाशी एकनिष्ठ राहीले पाहिजे. ज्याप्रमाणे ख्रिस्ताने पर्वा न करता क्रूसावरील मरण सोसले व परमेश्वराच्या उजव्या हाताशी आपले स्थान कायम केले. त्याचप्रमाणे आपण सुद्धा होणाऱ्या त्रासाला न घाबरता न कंटाळता येशूचे कार्य पुढे नेले पाहिजे. जेणेकरून आपले प्रतिफळ आपण प्राप्त करू.

        ख्रिस्ताठायी माझ्या भाविकांना आजचे शुभवर्तमान वाचल्यानंतर आपल्या मनात एक प्रकारची भीती निर्माण होते. पायाखालची जमीन हल्ल्यासारखे वाटते. कारण येशू स्वतः म्हणतो की मी आग पेटवण्यास व फुट पाडण्यासाठी आलो आहे. हे विधान येशूच्या शिकवणुकीशी जुळत नाही, कारण येशूच्या जन्मापासून तर त्याच्या मृत्यूपर्यंत पाहिले की येशू शांतीचा संदेश पसरविण्यास आला होता. येशूच्या जन्माच्या वेळी ग्रब्रीयल दुताने शांतीचा राजा जन्मास आला आहे, हा संदेश दुसऱ्यांना पोहोचविला. क्रुसावर स्वतःच्या मारेकरयाना क्षमा व्हावी म्हणून प्रार्थना केली. अशाप्रकारे आपण पाहतो की येशूने शांती पसरविण्यास प्राधान्य दिले. पण आजच्या शुभवर्तमानात शांतीचा राजा हे चिन्ह आपल्याला दिसून येते पण वास्तविक रूपात हे सत्य नाही. कारण येशूच्या शब्दाने तो देवराज्याची घोषणा करण्यासाठी आला आहे. हा संदेश दडलेला आहे. ही आग आहे अन्यायासाठी ही फूट आहे. मानावे स्वार्थाची ही अशांती आहे. मानवी सुराची जरी येशूच्या शब्दांनी अशांतीचा वस्त्र परिधान केला तरी त्या वस्त्रामागे शांतीचा संदेश आहे. येशू ख्रिस्त जेव्हा म्हणतो की मी पृथ्वीवर आग लावण्यासाठी आलो आहे. याचा अर्थ असा होत नाही की ख्रिस्त हा पृथ्वीवर खरोखर आग लावण्यासाठी व पृथ्वी भस्म करण्यासाठी किंवा दोघांमध्ये फूट पाडण्यास आला आहे. तर तो प्रेमाची ज्वाला किंवा प्रेमाची अग्नी घेऊन प्रत्येकाच्या हृदयात व जीवनात ती पेटवण्यासाठी आला होता. ख्रिस्ताची अग्नी ही प्रामाणिकपणाची, सत्याची, करुणीची आणि सलोख्याची आहे. जे ख्रिस्ताचा स्वीकार करतात त्यांच्या जीवनात ती अग्नी नूतनीकरण घडवून आनणारी व जीवनाला नवीन प्राधान्य मिळवून देणारी असते. ख्रिस्ताची अग्नी सर्वांनाश करत नसून ती, हृदयांना पाजर फोडण्याचे कार्य करत असते.

         काट्यावरून चालणारी व्यक्ती ध्येयापर्यंत लवकर पोहोचते कारण रुतणारे काटे पायाचा वेग वाढवतात. होय माझ्या प्रिय भाविकांना जेव्हा आपण येशूची सुवार्ता इतरांना सांगत असतो तेव्हा आपल्याही जीवनात खूप संकट व त्रास ह्यांना आपला सामोरे जावे लागते. तेव्हा येशूने आपल्या शिष्यांना आपल्या मागे येण्यासाठी आमंत्रण दिले. तेव्हा तो त्यांच्याकडून काय विचारत होता हे त्यांना समजले होते. दुसऱ्या शब्दात येशूची असलेल्या वचनबद्धता ही इतर सर्व गोष्टींपेक्षा मोठी आहे व आपण त्याला प्राधान्य दिले पाहिजे. आपण सर्व काही सोडून येशूसाठी आपला प्राण अर्पण करण्यास आपण तयार असले पाहिजे.

आजच्या शुभवर्तमानात येशूच्या मरणानंतर ख्रिस्ती लोकांचा होत असलेला छळ आपल्यापुढे कुटुंबाच्या उदाहरणाद्वारे सादर करीत आहे. त्याकाळी असलेली ख्रिस्ती आजही आपणास आपल्या काळात बघावयास मिळते. आज तर आपल्या समाजात पाहिलं तर प्रत्येकाच्या कुटुंबात वादविवाद, भांडणे, बळी किंवा घराची विभागणी करणे ही परिस्थिती आढळून येते. येशु आजच्या कुटुंबातील झालेल्या परिस्थितीत पाहून आपणा प्रत्येकाला सांगत आहे की तुम्ही पृथ्वीवर एकमेकांत इतरांना किंवा कुणाच्याही कुटुंबात आग लावू नका. तर येशूच्या प्रेमाची ज्योत आपल्यात व इतरांत पेटती ठेवा. इतरांची भले करा आणि इतरांना प्रेमाच्या अग्नीने जिंका. असिसिकर संत फ्रान्सिस म्हणतात: की हे प्रभू मला तुझ्या शांतीचे साधन बनव. आज प्रत्येकाने जर असीसिकर संत फ्रान्सिस ने म्हटल्याप्रमाणे केले तर सर्व ठिकाणी आपणास प्रेमाची व दयेची अग्नी दिसून येईल. आपले दैनंदिन जीवन जगत असताना ख्रिस्तासाठी व ख्रिस्त विरोधी लोकांच्या संपर्कात येणे सहाजिकच आहे.  अशा वेळी आपण ख्रिस्त निवडावा व शेवटपर्यंत त्याच्याबरोबर राहून त्याचे प्रेम इतरांना द्यावे म्हणून त्यासाठी लागणारी कृपा व शक्ती मिळावी म्हणून प्रार्थना करूया.

  

विश्वासू लोकांच्या प्रार्थना:

प्रतिसाद: ‘ हे प्रभू आमची प्रार्थना ऐक’.

    १. ख्रिस्त प्रेमाचा संदेश जगाला देण्यास झटणारे आपले पोप फ्रान्सीस कार्डीनल्स, बिशप्स, फादर्स, सिस्टर्स व सर्व व्रतस्त बंधूभगिनींवर परमेश्वराचा वरदहस्त असावा व ह्या प्रेमाचा अनुभव अधिकाधिक लोकांना यावा म्हणून लागणारी कृपा शक्ती त्यांना प्राप्त व्हावी म्हणून आपण प्रार्थना करूया.

    २. आज संपूर्ण जगात वेगवेगळ्या ठिकाणी अशांतता पसरली आहे ह्या अशांततेचे कारण समजून घेऊन त्याजागी शांती प्रस्तापित करण्यास राजकीय व धर्मिक नेत्यांनी पुढाकार घ्यावा म्हणून आपण प्रभूकडे प्रार्थना करूया.

    ३. नैसर्गिक आपत्तीमुळे अनेक लोकांची घरे व निवारा उद्वस्थ झालेली आहेत ह्या सर्व लोकांना परमेश्वराचा आश्रय मिळावा व त्यांचे निवास पुन्हा उभे करण्यास अनेक मदतीचे हाथ पुढे यावेत म्हणून आपण प्रार्थना करूया.

    ४. आज शिक्षण हि मानवाची मुलभूत गरज निर्माण झाली आहे. ज्यांना शिक्षांना पासून वंचित रहावे लागत आहे अशा सर्वांना चांगले शिक्षण मिळावे व त्याद्वारे त्यांनी समाजातील वाईट गोष्टींचा समूळ नाश करावा म्हणून आपण प्रार्थना करूया.    

    ५. आता थोडा वेळ शांत राहून आपण आपल्या वैयक्तिक गरजा प्रभूकडे मांडूया. 








 

Friday, 5 August 2022

 Reflection for the Homily of 19th SUNDAY IN ORDINARY TIME (07-08-22) By Br. Gilbert Fernandes
सामन्य काळातील एकोणिसावा रविवार

“जेथे तुमचे धन आहे तेथे तुमचे मनही लागेल.”



दिनांक: ०७ /०८/२२ 
पहिले वाचन: शालमोनाचा ज्ञानग्रंथ १८: ६-९
दुसरे वाचन: इब्रीलोकांस पत्र ११: १-२ ; ८-१०
शुभवर्तमान: लुक १२: ३२-४८ 

प्रस्तावना:

          आज आपण सामान्यकाळातील एकोणिसावा रविवार आणि संत जॉन मेरी व्हियानी यांचा सण साजरा करीत आहोत. आजची उपासना आपल्याला नेहमी तत्पर व तयार राहून देवाच्या सेवेत मग्न राहण्यास आमंत्रण करीत आहे.

          आजच्या पहिल्या वाचनात आपण ऐकतो की, परमेश्वर आपले शत्रूपासून तारण करतो जेणेकरून आपण त्याच्या आनंदात सहभागी होऊ शकू. दुसऱ्या वाचानात इब्रीलोकांस पत्र ह्यात आपल्याला विश्वासाच्या दोन बाजू आहेत असे सांगण्यात येते आणि त्या म्हणजे, आशा आणि भरवसा. हि गोष्ट प्रत्येक श्रद्धावंतासाठी अतिशय आनंददायक व आशादायक  आहे असे आपणास सांगण्यात आले आहे. तर शुभवर्तमानात प्रभू येशू म्हणतो, नेहमी चांगल्या सेवकाप्रमाणे आपल्या धन्याची सेवा करा व पुढे येशू म्हणतो, “ज्या कोणाला पुष्कळ दिले आहे त्याच्याकडून पुष्कळाची अपेक्षा केली जाईल.

          आज आपण धर्मगुरूंचा दिवस साजरा करीत असताना, ह्या पवित्र मिस्साबलीदानात आपल्या ख्रिस्ती जीवनाला स्पर्श करणाऱ्या सर्व धर्मगुरुंसाठी आणि विशेष करून आपले प्रेमळ प्रमुख धर्मगुरू फा......... आणि त्यांचे सहाय्यक धर्मगुरू फा........ ह्यांना देवाने त्याच्या प्रेमाचा, शांतीचा आणि क्षमेचा संदेश जगजाहीर करण्यासाठी व देवाच्या वैभवात सहभागी होण्यासाठी कृपाशक्ती तसेच मानसिक व शारीरिक आरोग्य प्रदान करावे म्हणून प्रार्थना करूया.

मनन चिंतन:

          आफ्रिकेत उबंतू नावाची एक प्रथा आहे व त्या मागचे प्ररेणास्थान ही त्यांची उबंतू संस्कृती आहे. एकदा एका मानववंशशास्त्रज्ञानी आफ्रिकन मुलांसाठी खेळ ठेवला. त्याने झाडाजवळ मिठाईची एक टोपली ठेवली आणि मुलांना १०० मीटर अंतरावर उभे केले. मग घोषित केले की जो प्रथम पोहोचेल त्याला टोपलीतील सर्व मिठाई मिळेल. जेव्हा त्या व्यक्तीने त्यांना जा म्हटले तेव्हा माहिती आहे काय झाले असेल? त्या सर्व मुलांनी एक दुसऱ्याचे हात पकडले व सर्व एकत्र त्या मिठाई जवळ पळाले व सर्वानी बरोबरीने वाटून आनंदाने ती मिठाई खाल्ली. जेव्हा त्या महाशयाने विचारले त्यांनी असे का केले तेव्हा ते म्हणाले ‘उबंतू’ म्हणजेच इतर जेव्हा दुःखी असतील तेव्हा मी कसा काय आनंदी राहू शकतो?

          त्यांच्या भाषेत उबंतू म्हणजे, “मी आहे कारण आम्ही आहोत.”

          प्रिय बंधू-भगिनींनो, नेहमी प्रमाणे आजही प्रभू येशू आपल्या शिष्यांसमोर एक नवीन आव्हान व कठिण असा पर्याय ठेवत आहे. ख्रिस्ताने त्यांच्याकडून एक मुलभूत जीवन शैली  निवडण्याची अपेक्षा केली. कारण आजकाल समाज्यात पाहतो प्रत्येक व्यक्ती जीवनात अल्प कालावधीत, शक्य तितकी संपती मिळविण्याचा प्रयत्न करतो. जेव्हा येशूने आपले शिष्य निवडले तेव्हा त्याने त्यांच्या समोर कठीण पर्यायच ठेवले होते. लोकांचा पैश्यासाठी, संपत्तीसाठी, अधिकार गाजवण्यासाठी चाललेली धडपड पाहून ख्रिस्त आपल्या शिष्यांना सर्व काही त्याग करावयास सांगतो व गरिबांना द्यावयास सांगतो. “तुमच्याकडे असलेले सर्व विका आणि गरिबांना पैसे दया. जुन्या न होणाऱ्या व स्वर्गातही न संपणाऱ्या अशा थैल्या स्वतःसाठी करा कारण तेथे चोर जाऊ शकणार नाही व कसर ही त्याचा नाश करू शकणार नाही.” (लुक १२: ३३).                     

          असिसिकार संत फ्रान्सिस ह्यांनी येशूचे तंतोतंत अनुकरण केले व त्यामुळेच त्यांना आज आपण आलतेर ख्रिस्तूस किंवा दुसरा ख्रिस्त म्हणून संबोधतो. त्याने आपले सर्व कपडे काडून फेकून दिले व आपले जे काही होते नव्हते ते गोर गरिबांना देऊन टाकले. इतकेच नव्हे तर त्याने आपले आई-वडील, घरदार सोडून येशूची सुवार्ता लोकांना सांगितली व इतरांची सेवा केली. महात्मा गांधी ह्यांनी सुद्धा आपले चांगले कपडे टाकून धोतीचा स्वीकार केला. कारण भारतात असंख्य लोक गरिब आहेत व त्यांच्याकडे घालावयास पुरेसे कपडे नाहीत म्हणून त्यांच्याशी एकरूप होऊन त्यांच्या बरोबरीने जीवन जगण्यास त्यांनी धोती परिधान केले.

          येशू ख्रिस्त म्हणतो, जे तुमचे आहे ते विकून दानधर्म करा. कारण ज्या कोणाला पुष्कळ दिले आहे त्याच्याजवळून पुष्कळ मागण्यात येईल.

          आपले जीवन हे परमेश्वराकडून आपल्याला मिळालेले दान आहे. परमेश्वराने आपल्याला त्याच्या गौरवासाठी आणि इतरांच्या सेवेसाठी निर्माण केलेलं आहे. आपल्याला अनेक वरदाने, कलागुण, बुद्धिमत्ता वैगेरे देऊन देवाने आपणास सर्वगुण संपन्न केले आहे. आपल्या बुद्धीचा, कलागुणांचा योग्य तो वापर करून आपण आपले जीवन घडविणे रास्तच आहे. देव आपल्या जीवनाद्वारे इतरांच्या जीवनात सुख समाधान असावे म्हणून योजना तयार करीत असतो. आपल्या जीवनाद्वारे अनेकांच्या जीवनात आनंद निर्माण व्हावा हीच ईश्वराची इच्छा आहे.

          जी व्यक्ती आपल्याला मिळालेल्या दानांचा वापर इतरांच्या भल्यासाठी करते, त्या व्यक्तीला परमेश्वर भरपूर कृपादाने देऊन वैभवसंपन्न करीत असतो. आपण ज्या मापाने द्याल त्याच मापाने आपल्याला परमेश्वराकडून त्याची परतफेड मिळत असते. प्रभू येशू आज म्हणतो, ‘ज्याच्याजवळ पुष्कळ आहे त्याला पुष्कळ दिले जाईल’ म्हणजेच जो आपल्या कलागुणांचा विकास करून त्याचा सदुपयोग करील त्याला जास्त कृपादाने प्राप्त होतील. आपण ज्यांना सहाय्य करतो व ज्यांच्या जीवनात आनंद निर्माण करतो, त्यांच्या प्रार्थनेद्वारे आपल्याला देवाकडून प्रतिफळ मिळत असते. आपले जीवन हे आपले नाहीच ते परमेश्वराने त्याची योजना पूर्णत्वास नेण्यासाठी दिलेले जणू उसने ‘दान’ आहे म्हणूनच दु:खी, कष्टी, असहाय्य व संकटग्रस्त अशा सर्वांच्या मदतीला धावून जाणे आपले परमकर्तव्य आहे.

          येशूने शिष्यांस नेहमी सावध व जागृत राहण्यास सांगितले. कायम सज्ज व तयारीने राहा ज्या प्रमाणे एखादा नोकर आपल्या मालकाच्या परत येण्याची वाट पाहत असतो. देव कुठल्याही वेळी आपल्या भेटीला येऊ शकतो. ज्याप्रमाणे येशू आपल्या शिष्यांना म्हणतो, “मनुष्याचा पुत्र कुठल्याही वेळी येईल, जेव्हा तुम्ही त्याची अपेक्षा करीत नाही.” आध्यात्मिक मनुष्य नेहमी तत्पर व देवाच्या येण्यासाठी तयार असतो. तो देवाला प्रत्येक गोष्टीमध्ये स्वीकारतो.

          आजच्या शुभवर्तमाना धनी व दासाचा दाखला देऊन प्रभू येशू ख्रिस्त आपल्याला आपल्या कर्तव्याची व जबाबदारीची जाणीव करून देत आहे. आपण आजच्या शुभवर्तमानावर मनन-चिंतन करीत असता आपल्याला परमेश्वराने कोणकोणत्या देणग्या दिलेल्या आहेत हे तपासून पाहूया. त्या देणग्यांच्या आधारे स्वत:चे कुटुंब व समाज या संबंधाने आपण आपली कर्तव्ये आणि जबाबदाऱ्या प्रामाणिकपणे पार पाडतो का? परमेश्वराने प्रत्येकाला जीवनाचे वरदान देऊन ते समृद्धपणे जगता यावे म्हणून अनेक देणग्या बहाल केलेल्या आहेत. त्या देणग्यांचा योग्य तो वापर करून आपण आपले स्वत:चे तसेच इतरांचे जीवन सुखकर समृद्ध बनवायला हवे. परमेश्वर आपल्याला ह्या दिलेल्या जबाबदारीबद्दल जाब विचारणार आहे व त्याप्रमाणे आपणास योग्य ते बक्षीस देऊन त्याच्या आनंदात सहभागी करणार आहे.

          आज आपण ह्या पवित्र मिस्साबालीदानात सहभागी होत असताना प्रार्थना करूया कि, हे सर्वसमर्थ परमेश्वरा, आमची कर्तव्ये व जबाबदाऱ्या योग्य रीतीने पार पाडण्यास व सर्वकाळच्या आनंदात सहभागी होण्यास आम्हाला पात्र बनव.

 विश्वासू लोकांच्या प्रार्थना:

प्रतिसाद: हे प्रभो, तुझ्या लोकांची प्रार्थना ऐक.

१. ख्रिस्त सभेची धुरा वाहणारे आपले परमगुरुस्वामी, महागुरूस्वामी, धर्मगुरु–धर्मभगिनी व व्रतस्त ह्या सर्वांनी प्रभूच्या आनंदात सहभागी होऊन, त्याच्या सेवेची घोषणा करून लोकांना मार्ग तयार करण्यासाठी मदत करावी म्हणून आपण प्रार्थना करू या.

२. आपल्या धर्मग्रामात जे कोणी आजारी व पिडीत आहेत, खाटेला खिळलेले आहेत त्यांना प्रभूचा प्रेमदायी स्पर्श व्हावा व त्यांचे दुःख सहन करण्यास त्यांना प्रभूची कृपा मिळावी म्हणून आपण प्रार्थना करू या.

३. आज बरीचसी युवक पीडी वाम मार्गाला जात आहे, बेरोजगारी वाढत आहे अश्यांना प्रभूचा आशीर्वाद लाभावा आणि त्यांनी त्यांच्या आयुष्यात चांगले कार्य करून आपला व समाजाचा विकास करावा म्हणून आपण प्रार्थना करू या.

४. आजच्या उपासनेमध्ये सहभागी झालेल्या सर्व भाविकांनी परमेश्वराने दिलेल्या दानांचा योग्य वापर स्वत:साठी न करता इतरांसाठी करावा व परमेश्वराचा आनंद इतरांना द्यावा म्हणून आपण प्रार्थना करू या.

५. थोडावेळ शांत राहून आपण आपल्या सामाजिक, कौटुंबिक व वैयक्तिक गरजांसाठी प्रार्थना करू या.


Thursday, 28 July 2022


     Reflection for the Homily of 18th SUNDAY IN ORDINARY TIME (31-07-22) By Br. Pravin Bandya.


सामान्यकाळातील अठरावा रविवार

दिनांक: ३०/०७/२०२२

पहिले वाचन: उपदेशक: १:२; २:२२-२३

दुसरे वाचन: कलस्सैकरांस पत्र ३:१-५; ९-११.

शुभवर्तमान: लुक १२:१३-२१

पहिल्यांदा तुम्ही देवाचे राज्य व त्याचे नितीमत्व मिळविण्याचा प्रयत्न करा म्हणजे त्याबरोबर या सर्व गोष्टीही तुम्हांला मिळतील”. (मत्तय ६:३३)



प्रस्तावना

          आज आपण सामान्य काळातील अठराव्या रविवारात प्रदार्पण केले आहे. आजच्या उपासनेद्वारे देऊळ माता आपल्याला लोभापासून दूर राहण्याचे आव्हान देत आहे. आजच्या तिन्ही वाचनांवर सखोल विचार केल्यास आपल्याला असे शिकावयास मिळते की, लोभापासून दूर रहावे  हे अतिशय महत्वाचे आहे. अर्थात स्वर्गाकडच्या  गोष्टीकडे लक्ष दिले पाहिजे.

आजच्या पहिल्या वाचनात आपण वाचतो कि, उपदेशक ज्ञान, मनोरंजन, व्यवसाय, सत्ता, धन, धर्म, व इतर गोष्टींचे बारकाईने निरीक्षण करतो. या सर्व गोष्टींना विशिष्ट प्रसंगी किंवा वेळी काय महत्व आहे व त्या कशा उपयोगी आहेत; जर देव मानवाच्या आयुष्याच्या केंद्रस्थानी असेल तरच ह्या गोष्टींना टिकणारे मोल आहे, असे सांगतो. या पुस्तकाचा लेखक शलमोन स्वत:ला म्हणतो, ‘सर्वकाही व्यर्थ आहे’. तो जे घडत आहे त्याकडे पाहून विचार करतो व या निराशेच्या उद्गारांनी तो सुरुवात करतो.

दुसऱ्या वाचनात संत पौल आपणास म्हणतो कि, आपले लक्ष आता स्वर्गात असलेल्या येशुख्रिस्तावर केंद्रित करा. तो देवाच्या उजवीकडे आपला प्रमुख याजक आहे. प्रभू येशू ख्रिस्त आज आपल्याला दिसत नाही, त्याच्यावर आपण विश्वास ठेवतो व त्याच्या पुनरुत्थानाच्या सामर्थ्याने जगतो. तसेच तो म्हणतो कि, पृथ्वीवरील गोष्टी क्षणभंगुर आहेत म्हणून आपण पृथ्वीवरील नाही तर स्वर्गातील गोष्टींकडे लक्ष दिले पाहिजे.

तसेच शुभवर्तमानात प्रभू येशू म्हणतो कि, सर्व प्रकारच्या लोभापासून दूर रहा. एखाद्या गोष्टीबद्दल लोभ सुरणे हा प्रत्येकाचा स्वभाव आहे. संपतीमुळे आपण सुखी होऊ अशी कल्पना करणारे शेवटी मूर्ख ठरतात. या जगातील गोष्टी काही काळ शारीरिक सुख देतात तरी त्याच्याद्वारे अंतःकरणात शांती मिळत नाही.

म्हणून आज आपण ह्या पवित्र मिस्सामध्ये सहभागी होत असता, आपण धन-संपत्तीच्या लोभापासून दूर राहून गरजवंतांना मदत करावी म्हणून प्रार्थना करूया.

 मनन चिंतन

ख्रिस्ताठायी जमलेल्या माझ्या प्रिय बंधू आणि भगिनींनो, आजची उपासना आपल्याला धन-संपत्तीविषयी सावध राहण्यास सांगत आहे. मानवी जीवन हे क्षणभंगुर आहे. परंतु मानवी गरज अमर्यादित आहेत. माणसाला कितीही दिले तरी कमीच आहे. माणूस केव्हा समाधानी होईल ह्याचे उत्तर अजून कुणालाही सापडले नाही. आजच्या शुभवर्तमानातील श्रीमंत मूर्खाची बोधकथा ऐकल्यानंतर, मी असे गृहीत धरतो की तुमच्यापैकी काहीजणांना असे वाटले असेल की येशू श्रीमंतांवर भुरळ घालतो, जणू श्रीमंत असणे हा एक चांगला ख्रिस्ती होण्यासाठी अपंग आहे. असे काही नाही. येशूला पैशात रस नाही. कोण श्रीमंत कोण गरीब यात त्याला रस नाही. तुम्ही यशस्वी आहात की अयशस्वी आहात यात त्याला रस नाही तर त्याची आवड देवाच्या गोष्टींमध्ये आहे. आणि, अर्थातच, देवाचे आवडते तुम्ही आणि मी आहे. म्हणून जेव्हा येशू या गोष्टींबद्दल बोलतो तेव्हा तो म्हणतो: “तुम्ही तुमचा सगळा वेळ पैशाचा किंवा सामाजिक स्थितीचा पाठलाग करणे किंवा लॉटरी कशी जिंकायची यासारख्या फालतू गोष्टींवर खर्च करू नका”. प्राचीन काळी, अशा मनोरंजनांना “वाऱ्याचा पाठलाग” म्हणून ओळखले जात असे.

परमेश्वराने आपणाला निर्माण केले आहे, व स्वतःला आपल्यासाठी समर्पित केले आहे. जणू काही येशू आपणाला म्हणत आहे: “मी तुला गांभीर्याने घेतो. मी पैशाच्या मागे नाही, मी तुझ्या मागे आहे. “आणि मी तुम्हाला माझ्यामागे येण्यासाठी, माझ्यासोबत येण्यासाठी, बोलावत आहे. आणि मी जसे तुमच्यावर प्रेम करतो आणि तुमची काळजी घेतो तशीच इतरांवरही प्रेम करण्यास व त्यांची काळजी घेण्यासाठी मी तुम्हाला शिकवीन. “मी तुम्हा इतरांना क्षमाकरण्यास शिकवीन आणि जिथे फक्त अंधार आणि भीती आहे तिथे प्रकाश आणि नवीन जीवन आणण्यास; आणि जिथे अशांती आहे, तिथे शांती आणण्यासाठी आणि, जिथे प्रेम नाही तिथे देवाचे प्रेम आणण्यासाठी शिकवीन. अशा रीतीने येशू आपल्याकडे येतो, आपणास बोलावतो आणि त्याच्या कामात सहभागी होण्याचे आमंत्रण देतो. त्यामुळे काही वेळा जर तो श्रीमंतांवर थोडासा कठोर वाटत असेल तर ते श्रीमंत आहेत असे नाही. प्रत्येकाला माहित आहे की आपल्या ख्रिस्तसभेच्या इतिहासातील अनेक महान संत हे समृध्द कुटुंबातून आले आहेत. आपल्यामध्ये हृदय भ्रष्ट करणारी श्रीमंती नाही, तर एकमेकांवर प्रेम करण्यास आणि गरीबांची काळजी घेणारी श्रीमंती असायला पाहिजे. पवित्र शास्त्र म्हणते: “पैशावर प्रेम हे सर्व वाईटाचे मूळ आहे.” धन-संपत्ती विचलित आहे, ते आपले लक्ष येथे आणि या जीवनात सार्थक असलेल्या सर्व गोष्टींपासून विचलित करते. आजच्या शुभवर्तमानामध्ये येशू आपल्याला सावधगिरीची कथा सांगतो, श्रीमंत मूर्खाची बोधकथा, आपल्या सर्वांसाठी एक बोधकथा, ज्याबद्दल विचार करणे, कोडे सोडवणे, वास्तविक जीवन कशाबद्दल आहे, विशेषत: आपले स्वतःचे जीवन याबद्दल थोडा खोलवर विचार करण्यास मतद करते.

आजच्या शुभवर्तमानाच्या बोधकथेद्वारे प्रभू येशू आपल्याला, आपल्या स्वतःचा लोभ आणि स्वार्थी प्रवृत्तीबद्दल बजावून सांगत आहे. आजच्या पहिल्या वाचनाची सुरवात: व्हॅनिटी ऑफ व्हॅनिटी! सर्व गोष्टी व्यर्थ आहेत! अशा शब्दांनी केली आहे. उपदेशक किंवा लेखक, जगाबद्दल आणि त्याच्या भविष्याबद्दल निराशा व्यक्त करतो, पण तो असेही म्हणतो की जरी आयुष्य दु:खाने आणि वेदनांनी भरलेले शकते, तरी त्यात आनंद देखील असतो, विशेषत: जेव्हा आपले चांगले मित्र आणि शेजारी जे एकमेकांच्या सहवासात खाण्यासाठी, पिण्यासाठी किंवा आनंद साजरा करण्यासाठी एकत्र येतात. मी आजच्या शुभवर्तमानाचा शेवट श्रीमंत मूर्खाच्या दुःखी आणि एकाकी बोधकथेने करू इच्छित नाही कारण आपल्या सर्वांमध्ये सुद्धा तीच वृत्ती सामावलेली आहे. आज कदाचित आपणास वाटते कि, कथेतील माणूस मूर्ख होता, परंतु स्वतःस एक प्रश्न विचारून पहा: जर मी त्या माणसाच्या जागी असतो तर, मी काय केले असते? आज आपणा सर्वांमध्ये तीच वृत्ती आहे. आपण फक्त स्वतःचा विचार करतो आणि पाहिजे तितकं साठवून ठेवतो परंतु आपल्या शेजारी जो गरजू आहे त्याच्याकडे आपण कधी लक्ष केंद्रित केले आहे का?

अनेकांना असे वाटते की येशूने त्याच्या शिष्यांना सांगितलेले हे सर्वात सुंदर शब्द आहेत. मत्तय ६:२५-३३ मध्ये येशू आपणास सांगतो कि, तुम्ही, तुमच्या जीवनाची म्हणजे तुम्ही काय खावे, किंवा तुमच्या शरीराची म्हणजे तुम्ही काय परिधान करावे याची काळजी करू नका. कारण अन्नापेक्षा जीवन आणि वस्त्रापेक्षा शरीर अधिक महत्वाचे आहे. आकाशातील पक्षांकडे लक्ष द्या: ते पेरत नाहीत किंवा कापणीही करत नाहीत; त्यांच्याकडे कोठारे नाही, तरीही देव त्यांना अन्न देतो. आपण पक्ष्यांपेक्षा किती महत्त्वाचे आहोत!

होय माझ्या प्रिय बंधू आणि भगिनींनो  आपल्या पैकी कोणीही चिंता करून आपल्या आयुष्यातील एक क्षण वाढवू शकत नाही. पुढे प्रभू येशू सांगतो कि, एक लक्ष रानातील फुलांकडे सुद्धा लावा, कशी वाढतात. ते परिश्रम करित नाही किंवा फिरत नाही. तरीही, शलमोन राजानेसुद्धा त्याच्या संपूर्ण आयुष्यात त्यांच्यापैकी एकासारखाही पोशाख घातला नव्हता. आज उगवलेले आणि उद्या भट्टीत टाकले जाणारे गवत जर देवाने असे इतके चांगले केले तर, तो आपणास किती पुरवणार? जी आपण परमेश्वराची प्रिय लेकरे आहोत. म्हणून आपण संपूर्ण जगाची चिंता न करून, त्याचे राज्य व नितीमत्व मिळविण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे, म्हणजे इतर गोष्टी आपणास फुकट दिल्या जातील.

 

विश्वासू लोकांच्या प्रार्थना:

प्रतिसाद: “हे प्रभू दया कर आणि तुझ्या लोकांची प्रार्थना ऐक”  

 

१.    आपले पोप फ्रान्सिस, कार्डीनल, बिशप्स, धर्मगुरू व सर्व व्रतस्थ ज्यांनी आपले आयुष्य प्रभूकार्यासाठी अर्पण केले आहे, अशांना पवित्र आत्म्याच्या कृपेने तारण मिळावे व त्यांना प्रभूपरमेश्वराचे प्रेम, कृपा व आंनद मिळावा तसेच प्रभूची सुवार्ता जोमाने पसरावी, म्हणून आपण प्रार्थना करू या.

२.    जे लोक तसेच युवक चांगल्या नोकरीच्या शोधात आहेत, या सर्वाना परमेश्वराच्या कृपेने चांगली नोकरी मिळावी, म्हणून आपण प्रार्थाना करूया.

३.    जे लोक देवावर श्रद्धा ठेवत नाहीत तसेच पैशाच्या किंवा जगातील आर्थिक गोष्टीवर लक्ष देत आहेत अशा सर्व लोकांना चांगले मार्गदर्शन मिळून देवाच्या अधिका-अधिक जवळ यावे, म्हणून आपण प्रार्थना करूया.

४.    आज कितीतरी लोक आजारी, दुःखात व एकटेपणाचे जीवन जगत आहेत. अशा लोकांना देवाची साथ मिळावी व सर्व अडचणीत मुक्त व्हावे, म्हणून आपण प्रार्थना करू या.

५.    जगामध्ये कितीतरी अन्नाची नाशदूष केली जाते. गरीब लोकांना एक वेळेचे अन्न मिळत नाही. जे लोक अन्नाची नासाडी करतात अशाना बुद्धी मिळून तेच अन्न वाया न घालवून गरिबांना द्यावे, म्हणून आपण प्रार्थना करूया.

६.    थोडावेळ शांत राहून आपल्या सामाजिक, कौटुंबिक व वैयक्तिक गरजासाठी प्रार्थना करूया.


Thursday, 21 July 2022

Reflection for the Homily of 17th SUNDAY IN ORDINARY TIME (24-07-22) By Br. Aaron Lobo

सामान्य काळातील सतरावा रविवार







दिनांक: २४/०७/२०२२
पहिले वाचन: उत्पत्ती १८:२०-३२.
दुसरे वाचन: कलस्सैकरांस पत्र २:१२-१४.
शुभवर्तमान: लुक ११:१-१३


 प्रस्तावना :

आज संपूर्ण  ख्रिस्तसभा सामान्यकाळातील सतरावा रविवार साजरा करित आहे. आजची उपासना आपणास प्रार्थनेचे खरे महत्व पटवून देत आहे. त्याचप्रमाणे खरी प्रार्थना काय आहे व ती कशी केली पाहिजे ह्या विषयी आपणास सांगत आहे. देवाने आपल्याला त्याची चांगली लोकं म्हणूण बनवले आहे. परंतु पापांमुळे आपण चांगल्या मार्गापासून वाईट मार्गाकडे वाटचाल करतो. परंतु देवाने आपल्या पुत्राद्वारे व त्याच्या क्रूसावरील बलिदानाद्वारे आपणा सर्वांना पुन्हा एकदा त्याच्या पुत्राचे स्थान दिले आहे. येशू ख्रिस्ताच्या जीवनाद्वारे व त्यांने शिकवलेल्या प्रार्थनेद्वारेच आपल्याला कळून येते कि, आपण खरोखर देवाची लेकरे आहोत व देव आपला प्रेमळ व दयाळू बाप आहे.

     ज्या प्रमाणे प्रार्थनेद्वारे आपण आपल्या देवाबरोबर एक बाप आणि मुलाचे नाते असे ओळखून घेतो, त्याच प्रमाणे आपण इतरांना सुद्धा हे नाते दाखून द्यावे अशी आपली जबाबदारी आहे. इतरांनी केलेल्या वाईट गोष्टींवर किंवा त्यांच्या पापी वृत्तींवर लक्ष न देता, त्यांचा न्याय न करता आपण आपल्या प्रार्थनेद्वारे त्यांना सुद्धा देवा जवळ नेले पाहिजे. म्हणून  आज आपण ह्या पवित्र मिस्साबलीदानात सहभागी होत असता, परमेश्वराकडे प्रार्थना करूया कि, परमेश्वराने आपणास दुसऱ्यांना समजून घेऊन त्यांच्यावर प्रेम करण्यास कृपा व शक्ती द्यावी.

मनन चिंतन

       प्रार्थना ही आपल्या जीवनातील एक महत्वाचा घटक आहे. आज जर आपल्याला आपल्या मित्रांबरोबर संवाद साधायचा असेल तर आपण मोबाईल चा वापर करतो परंतु जर आपल्याला देवाबरोबर संवाद साधायचा असेल तर आपण प्रार्थना करतो. परंतु आपल्या समोर काही  प्रश्न उद्भवतात: आपण प्रार्थना का करावी? आपण ती कशी करावी? ती कोणासाठी करावी? त्याचे आपल्याला काय लाभ आहेत? ह्या सर्व प्रश्नांची उत्तरे आजच्या वाचनात मिळतात. आजच्या शुभवर्तमानात प्रभू येशू आपल्या “आमच्या स्वर्गीय बापा” ह्या प्रार्थनेचे महत्व पटवून देतो कि, देवा आपला प्रेमळ बाप आहे व प्रार्थना ही आपला देवाबरोबर एक प्रकारचा संवाद आहे.

प्रार्थनेत चांगले किंवा मोठ्या  शब्दांची गरज नसते. तर खऱ्या प्रार्थनेत आपल्या भावना आणि हेतू महत्वाचे असतात. आपण जर आपल्या जीवनावर लक्ष केंद्रित केले तर आपल्याला कळून चुकेल कि आपण कशाप्रकारे प्रार्थना करतो. अनेक वेळा आपल्या प्रार्थना जणू काही देवाबरोबर केलेला देवान-घेवान असते. “देवा जर तू मला चांगले आरोग्य दिले तर मी एक मिस्साबली अर्पण करीन, जर तू मला चांगली नोकरी दिली तर मी देवळाला अमुक रक्कम देणगी म्हणून देईन, अश्याप्रकारे आपण देवा मला हे दे आणि ते दे अशाप्रकारे प्रार्थनेत मांगतो.

परंतु येशू आपल्याला पटवून देतो कि प्रार्थाना ही फक्त देवाबरोबर केलेला देवान-घेवान सारखा कारोबार नाही तर एक प्रेमळ नातं आहे. सर्व प्रथम प्रार्थना म्हणजे देवाचा गौरव आहे. आपल्या प्रार्थनेची सुरवात सुद्धा आपण देवाचा गौरववाने केली पाहिजे. आपण केलेल्या स्तुती आराधनेने देवाचे गौरव वाढत नाही तर आपल्याला कळून चुकले पाहिजे कि परमेश्वर किती महान आहे. दुसरे म्हणजे प्रार्थनेद्वारे आपण देवाकडे आपल्या जीवनातील भौतिक आणि आध्यात्मिक गरजेसाठी मागतो. अनेक वेळा आपण आपल्या आध्यात्मिक गरजेसाठी न प्रार्थना करतो फक्त भौतिक गरजांसाठीच मागतो. परंतु ह्या प्रकारे प्रार्थना न करता आपण आपल्या आध्यात्मिक गरजेसाठी मागितले पाहिजे. कारण आध्यात्मिक गरज ही भौतिक गर्जे पेक्षा जास्त महत्वाची असते. मत्तय लिखित शुभवर्तमानात ६:३३ मध्ये प्रभू येशू सांगतो कि, पहिल्यांदा तुम्ही देवाचे राज्य व त्याचे नितीमात्व मिळविण्याचा प्रयत्न करा म्हणजे त्याबरोबर या सर्व गोष्टीही तुम्हांला मिळतील. अनेक वेळा असेही होते कि आपण प्रार्थना करतो परंतु आपणाला ते मिळत नाही आणि म्हणून आपण देवाबरोबर नाराज होतो. आपण विसरतो कि, आपल्या जीवनासाठी जे उपयोगी आहे त्याची जाणीव देवाला आहे. ज्या हेतूसाठी आपण प्रार्थना करतो ती आपल्याला हानिकारक असतात परंतु ती आपल्याला चांगली वाटते. ज्या प्रमाणे एक प्रेमळ बाप आपल्या भूकेल्या मुलास खायला विंचू किंवा साप देत नाही त्याच प्रमाणे आपला प्रेमळ पिता आपल्या जीवनाला असलेल्या हानिकारक गरजा पूर्ण करत नाही. तर आपल्या स्वर्गीय पित्याला आपणासाठी आपण मागितलेल्या गरजांपेक्षाही काहीतरी उत्तम असे द्यायचे आहे. म्हणूनच एखादी आपली  प्रार्थना पूर्ण झाली नाही तर आपण हताश न होतं आपणा आपल्या प्रार्थनेत तत्पर राहिले पाहिजे.

शेवटच म्हणजे, आपण स्वतःसाठी तसेच दुसऱ्यांसाठीही प्रार्थना केली पाहिजे, म्हणजे आपल्या प्रार्थनेला खरा अर्थ लाभेल. ह्याचे उत्तम उदाहरण आपण आजच्या पहिल्या वाचनात पाहतो. सदोम व गमोरा ह्याचे रहिवासी हे पापी जीवन जगात होते तरी सुद्धा आब्राहाम परमेश्वराजवळ त्यांची सुटका व्हावी म्हणून प्रार्थना  करतो.  आपण आपणा स्वतःसाठी किंवा आपल्या नातेवाहीकांसाठी प्रार्थना न करता इतरांसाठी सुद्धा केली पाहिजे.

आज आपण ह्या पवित्र मिस्साबलीदानात सहभागी होत असता आपण परमेश्वराची स्तुती, आराधना करून स्वतःसाठी तसेच इतरांसाठीही प्रार्थना करावी म्हणून परमेश्वर पित्याकडे मागुया.


प्रतिसादहे प्रभू आमची प्रार्थना एकूण घे.

 .ख्रिस्त सभेचे पोप महाशयसर्व बिशप्सधर्मगुरू व व्रतस्थ जे ख्रिस्ताच्या मळ्यात कार्य करत आहेत त्यांची ख्रिस्ताने शिकाविलेलेया प्रार्थनेद्वारे त्यांची श्रद्धा बळकट व्हावी व इतरांची श्रद्धा त्यांनी बळकट करावी म्हणून आपण प्रार्थना करूया.


२. जे तरुण-तरुणी देवापासून दूर गेलेले आहेत त्यांना प्रार्थनेची गोडी लाभून प्रभु प्रेमाचा स्पर्श होऊन, त्यांनी अंधाराचा मार्ग सोडून प्रकाशाचा मार्ग निवडण्यास त्यांस प्रेरणा मिळावी म्हणून आपण प्रार्थना करूया.


३. आजच्या उपासनेमध्ये सहभागी झालेल्या सर्व भाविकांनी ख्रिस्ताने शिकविलेल्या प्रार्थनेद्वारे  जीवनावर मनन-चिंतन करून सर्व वाईटांपासून व मोहांपासून दूर रहावे म्हणून आपण प्रार्थना करूया.

 

४. जे आजारी व दु:खी कष्टी आहेत त्यांना त्यांच्या जीवनात प्रार्थनेद्वारे ख्रिस्ताचा स्पर्श लाभाव व  प्रार्थना त्यांचा आधारस्तंभ  बनावा  म्हणून आपण प्रार्थना करूया.

 

५.जे लोक पुरग्रस्तात मरण पावले आहेत त्यांच्या आत्म्यांना चिरकाळ शांती लाभावी व ज्या लोकांची आर्थिक व इतर हानी झाली आहे अश्यांना आर्थिक मदत मिळावी व पुन्हा त्यांचे जीवन सुरळीतपणे चालावे म्हणून आपण प्रार्थना करूया. 

 

६. थोडावेळ शांत राहून आपल्या वैयक्तिकसामाजिक व कौटुंबिक  हेतूंसाठी प्रार्थना करूया.